خلاصه مباحث فاء:

فرق استیناف نحوی و استیناف بلاغی:

استیناف نحوی ان است که جمله بعد از حرف استیناف اعرابا و معنا از جمله قبل جدا می شود؛ خواه حرف استینافی باشد در بین یا نباشد؛ و حروف عطف مثل واو و فاء و ثم و حتی اگر صلاحیت برای عطف نداشتند استیناف هستند.

استیناف بلاغی ان است که جمله مستأنفه جواب از سوالی است که از جمله قبل برخواسته می شود که این به سه نحو است یا سوال از سبب مطلق است یا سوال از سبب خاص است یا سوال از غیر این دو است که از قرینه حالیه فهمیده می شود و جمله مستانفه بلاغی از لحاظ اعراب از ماقبل جداست اما از لحاظ معنایی وابسته است و در واقع جواب سوال مقدر است و غالبا بدون حرف استیناف است اما اگر بخواهد با حرف استیناف بیاید باید حتما با فاء بیاید چون بین سوال و جواب با واو و یا ثم یا حتی جمع کردن خطاست اما چون فاء دلالت بر ترتیب و تفریع دارد جا دارد که جواب فرع بر سوال باشد.

 

در نحو وافی امده است:

سواء أكان الاستئناف بيانيا أم غير بيانى و «البيانى» هو الذى تنقطع بسببه الصلة الإعرابية بين الجملة المستأنفة و الجملة التى قبلها، دون الصلة المعنوية بينهما؛ فكلتاهما مستقلة بنفسها فى الإعراب وحده، أما فى المعنى فلا بد بينهما من نوع ارتباط يجعل الثانية- فى الغالب- بمنزلة جواب عن سؤال ناشى‏ء من معنى الأولى. أما غير البيانى فتنقطع فيه الصلة الإعرابية و المعنوية بين الجملتين، فتكون الجملة المستأنفة مستقلة بإعرابها و بمعناها الجديد

 

 

فرق استیناف و ابتدائیت:

جمله ابتداییه جمله ای است که اول کلام می اید و حکمی از اعراب ندارد لذا اگر بخواهیم چیزی بر ان عطف کنیم از لحاظ بلاغی حتما باید با فاء عطف کنیم چون واو نیازمند جامع (اعراب) است.

اما جمله استینافیه اعم از ابتدائیه است که در وسط کلام نیز می اید.

درکلام اقای امین شیرازی در شرح مختصر ص  122 تا 128 امده است

 

اقسام فاء:

فاء عاطفه: سه معنا با ان هست ترتیب؛ تعقیب؛ سببیت؛ از تعقیب و سببیت جدا می شود اما از ترتیب جدا نمی شود. و ترتیب هم یا ذکری است مثل امدن کلام مفصل بعد از مجمل یا معنوی است مثل انکه کاری در خارج بعد از کار دیگر اتفاق افتد مثل کن فیکون

فاء استیناف

فاء سببیت بدون عاطفه

فاء سببیت به معنای لام

فاء معترضه

فاء زائده

فاء فصیحه: که در واقع همان فاء جواب شرط است که شرطش محذوف است که فاء جواب شرط از اقسام فاء عاطفه است. بلکه هر فاء که عوض از محذوف باشد حدائق الندیه

فاء رابط جواب : که در بین شرط و جزاء می اید که می تواند عاطفه نباشد ولی سببیت باشد.

فاء رابط شبه جواب: الذی یاتینی فله درهم

فاء سببیت: که می تواند همان عاطفه باشد که ترتیب و تعقیب و سببیت را می رساند.

 

ماحصل حدائق الندیه

1. رابط جواب و شبه جواب

2. عاطفه تفید التعقیب بلا مهمله و الترتیب المعنوی و الذکری؛ و الذکری یقع غالبا بعد المجمل و غیر الغالب بعد مدح الشیء و ذمه؛  و قد تفید العاطفه السببیه بین الجملتین او الوصفین

3. سببیت محضه بلا عطف و تعقیب

تسمی فاء السببیه فاء التفریع و النتیجه عاطفه کانت ام غیر عاطفه

تسمی فاء السببیه فاء الفصیحه اذا تنبئ عن محذوف

4. فاء بمعنا لام السببیه